Stilzitten lukt niet, er moet altijd iets –
want een rusteloos lijf is energie die klaarstaat voor een actie die nooit komt.

Je probeert even te zitten, een boek te lezen, niets te doen. Maar je lijf werkt niet mee. Je benen willen bewegen, je staat op om iets te halen, je zoekt een taak, wat dan ook. Echt stilzitten lukt niet, er moet altijd iets. Want een rusteloos lijf is energie die klaarstaat voor een actie die nooit komt.

Waarom kan ik niet stil zitten?

Rusteloosheid voelt als iets mentaals, een ongeduld, een drang. Maar de kern ervan zit in je lichaam. Je zenuwstelsel heeft een eeuwenoude functie: bij dreiging maakt het je lijf klaar om te handelen. Het pompt energie naar je spieren, verhoogt je hartslag, brengt je in staat van paraatheid, zodat je kunt vechten of vluchten. Dat is een briljant systeem, precies wat je nodig hebt als er echt gevaar is.

Maar wat gebeurt er als je systeem die staat van paraatheid aanhoudt terwijl er geen concrete dreiging is, geen leeuw om voor te vluchten, geen gevecht om te leveren? Dan mobiliseert je lijf energie voor een actie die niet komt. Die energie moet ergens heen, maar er is geen uitweg. Ze blijft in je lichaam zitten, opgebouwd en ongebruikt. En precies dat voel je als rusteloosheid: een lijf vol startklare energie die nergens heen kan. Je bent letterlijk klaar voor actie, terwijl er niets te doen is. Geen wonder dat stilzitten dan voelt als tegen je natuur ingaan; je lichaam staat op scherp om te bewegen.

Dit verklaart waarom bewegen vaak even oplucht. Een wandeling, sporten, ijsberen: het verbruikt een deel van de gemobiliseerde energie, en daardoor voelt het beter. Het is geen toeval dat je in onrust geneigd bent te gaan bewegen; je lijf zoekt een uitweg voor wat het heeft opgebouwd. Maar bewegen lost de oorzaak niet op, want zolang je systeem op scherp blijft staan, blijft het nieuwe energie mobiliseren. De weg naar werkelijke rust loopt daarom niet via meer doen of meer bewegen, maar via het tot rust brengen van je zenuwstelsel, zodat het stopt met onnodig mobiliseren. Dan hoeft je lijf niet langer klaar te staan, en wordt stilzitten weer mogelijk. Houdt de rusteloosheid aan of belast ze je dagelijks leven, dan hoort je huisarts erbij.

Herken je dit?

Misschien klopt een paar van deze voor jou:

• Stilzitten of niksdoen voelt bijna ondraaglijk.
• Je voelt een voortdurende drang om te bewegen of iets te doen.
• Bewegen lucht even op, daarna komt de onrust terug.
• Je lijf voelt gespannen en startklaar, ook zonder reden.
• Ontspannen voelt als tegen je natuur ingaan.

Er is niets mis met je, en je bent niet ongedurig of gejaagd van aard. Dat je niet stil kunt zitten, komt doordat je lijf vol startklare energie zit, niet doordat je niet kunt ontspannen. Je hoeft jezelf niet tot stilzitten te dwingen. Je mag je zenuwstelsel de veiligheid geven om te stoppen met mobiliseren, zodat de rust vanzelf mag komen.

Praktijkmoment

Iemand die ik begeleidde, zei het zo: “Ik kan pas zitten als ik doodmoe ben, anders moet ik iets, wat dan ook.” Toen ze ging voelen dat haar rusteloosheid opgebouwde energie was in plaats van ongeduld, kon ze stoppen ertegen te vechten, en haar systeem leren dat het niet langer hoefde klaar te staan.

Hoort dit ook bij professionele hulp?

Vaak wel. De begeleiding die ik geef is gericht op persoonlijke ontwikkeling en op het tot rust laten komen van het zenuwstelsel waarin deze onrust is opgeslagen. Het is geen therapie. Houdt de rusteloosheid aan of belast ze je dagelijks leven sterk, dan is je huisarts de juiste eerste stap. Dit werk kan daar een aanvulling op zijn.

Wat de R.O.Y. Flow Methode hier doet

Als rusteloosheid opgebouwde energie is van een systeem op scherp, kan het helpen om dat systeem tot rust te brengen, zodat het stopt met mobiliseren. Daar zijn deze drie bewegingen op gericht:

• RRelease – Loslaten. De gemobiliseerde, startklare energie mag loskomen, via rust en bewustwording in plaats van steeds maar bewegen.
• OOrder – Ordenen. Wat loskomt vindt vanzelf een rustiger ritme, zodat je lijf niet langer voortdurend hoeft klaar te staan.
• YYield – Toelaten. Veiligheid mag de grondtoon worden, zodat je systeem stopt met mobiliseren en stilzitten weer mogelijk wordt.